Meditasyon Nedir, Faydaları Nelerdir?

Meditasyon Nedir, Faydaları Nelerdir?

Meditasyonun ne olduğunu daha verimli şekilde anlatabilmek için öncelikli olarak ne olmadığından bahsedelim. Meditasyon 'konsantre olmak' değildir mesela. Düzenli yapıldığında günlük hayat içinde konsantre olma yeteneğinizi arttırır, ama meditasyon esnasında konsantre olmaya çalışmak sinirlerinizi gerip sizi meditasyondan soğutmaktan başka bir sonuç yaratmaz. 'Hiçbir şey düşünmeyeceğim, evet düşünmüyorum, işte yaptım' şeklinde bir akışı da yoktur. Çünkü bu bir yapma çabasıdır. Meditasyon yapma değil, olma halidir.

'Tam aklımdaki her şeyi uzaklaştırmışken yine aklıma bir şey geliyor. Ben bunu galiba başaramayacağım' duygusuna da yer yoktur meditasyonda. Çünkü kusursuz olmak zorunda değildir meditasyon.

Meditasyon, aslında tam olarak hayat gibidir, akıştır, devamlılıktır, her an değişir, olduğu hali ile mükemmeldir.

Olduğunuz insandan başka biri olmanızı da gerektirmez. Daha iyi, daha akıllı, daha ılımlı, bunların hiçbirini beklemez sizden. Meditasyon, sadece ve sadece farkında olmayı gerektirir. Duygu ve düşüncelerini durdurmaya çalışmazsın meditasyon yaparken. İzlersin, duygu ve düşünce cümbüşüne kapılmadan gözlemlersin. Meditasyon, özünde duygu ve düşünce ile ilgili bir çalışma değildir. Dolayısıyla düşünce tanımlamaları ile de açıklamak anlamsız olacaktır. Tamamen içsel bir süreçtir, ruhsal bir çalışmadır.

Kabaca tanımlamak gerekirse, içinde gevşeyip rahatlamayı barındıran, farkındalığı arttıran bir egzersizdir. Süreç içinde zihin net, sakindir, içsel olana odaklıdır. Tamamen farkında ve uyanıksındır. Zihin dışarda olana takılmaz. Günlük hayatın sorunları meditasyonun içine taşınmaz. Düşünceler zihninde belirir ve belirdikleri gibi kaybolup gitmelerine izin verirsin. Zihninin önüne çıkardıklarına takılı kalarak meditasyonla arana duvar koymazsın.

Pek çok insan meditasyonu, stresi azaltıp konsantrasyonu arttırmak amacıyla kullanır. Stresin kontrol altına alınmasıyla beraber endişenin azalması, duygusal sağlığın iyileşmesi, özfarkındalığın artması, odaklanma yeteneğinin gelişmesi, yaşlanmaya bağlı hafıza zayıflamasının önüne geçilmesinde katkı sağlaması, şefkat ve nezaket duygularını beslemesi, bağımlılıkların kontrol altına alınmasına katkı sağlaması, uykuyu düzenlemesi, kan basıncını düşürmesi, bedensel sağlığa pozitif etki etmesi, sosyal ilişkileri pozitif yönde etkilemesi şeklinde faydaları vardır. Bu faydaların oluşumuna yakından göz atalım.

Meditasyonun faydaları

1-Stresi azaltması

Binlerce insan üzerinde yapılan bilimsel çalışmalar meditasyonun stres seviyesini azalttığını göstermektedir.Fiziksel ve zihinsel stres vücutta stres hormonu olarak da bilinen kortizonun salgılanmasını arttırmaktadır. Kortizonun yükselmesi, sitokin salınımına sebep olmakta, bu sebeple uyku düzeni bozulmaktadır. Bozulan uyku düzeni de depresyon, endişe, yorgunluk gibi etkiler yaratmaktadır.

Meditasyonun pek çok çeşidi, stresin kontrol altına alınıp azaltılmasında katkı sağlar. Böylelikle stres kökenli sağlık sorunları da iyileşmiş olur.

2-Endişeyi azaltması

Daha az stresin bir sonucu olarak endişe de azalmaktadır. Meditasyon, bu etkisi ile endişe bağlantılı oluşabilen fobi, paranoya, takıntılı hareketler ve panik ataklara da iyi gelebilir. Çalışma hayatı ile ilgili stres ve endişeyi de azaltarak daha verimli çalışmayı da mümkün kılmaktadır.

3-Duygusal sağlık üzerinde pozitif etkiler

Meditasyon, kişinin kendi hakkındaki duygu ve kanaatini de olumlu yönde etkiler. Kişinin hayata karşı daha iyimser bir yaklaşım geliştirmesini mümkün kılar. Yukarıda bahsettiğimiz gibi stres bedende sitokin salınımına sebep olmaktadır. Sitokin salınımı tekrarlayıcı şekilde devam ettiğinde bedende iltihaba, iltihap da uzun vadede depresyona neden olur. Bilimsel çalışmalar göstermektedir ki düzenli meditasyon yapmak uzun vadede bedendeki iltihabın azalmasını ve ardından depresyonun kontrol altına alınmasını mümkün kılar. Meditasyon yapan insan hayata çok daha pozitif bir pencereden bakar.

4-Özfarkındalık

Düzenli meditasyon uygulaması kendiniz hakkındaki anlayışınızın artmasına imkan verir. Bunun sonucu olarak da zaman içinde kendinizin çok daha iyi bir versiyonu haline gelirsiniz.

Olumlu ya da olumsuz düşünce kalıplarınızın farkına vardığınızda sizi aşağı çeken ya da yukarı çıkaran davranış ve inançlarınızı ayırt edebilir hale gelirsiniz. Daha fazla öz farkındalık kazandıkça daha yapıcı kalıplar geliştirir, tercihlerinizi de daha olumlu olandan yana kullanırsınız.

5-Konsantrasyonu arttırır

Meditasyon yapmak, günlük çalışmalarımız içindeki odaklanma süremize ve bu eylemin kalitesine olumlu yönde katkı sağlar. Yapılan bir çalışmada bir grup ofis çalışanı iki gruba ayrılmıştır. Birinci grup normal hayatlarına devam ederken ikinci grup düzenli bir meditasyon pratiğini günlük programlarının bir parçası haline getirmiştir. Sekiz haftanın sonunda yapılan değerlendirmede ikinci grubun üyelerinin daha uzun süre işe odaklı kalabildikleri, işle ilgili detayları arkadaşlarına kıyasla daha fazla hatırladıkları gözlemlenmiştir. Başka bir araştırmanın sonucuna göre de meditasyon yapıyor olmak, dikkat zayıflığının, işle ilgili endişe duymanın, çalışırken zihnin başka konulara kaymasının önüne geçtiği tespit edilmiştir. Yapılan çalışmalar göstermektedir ki 10 dakika meditasyon yapmak bile bu konuda olumlu sonuçlar yaratmayı mümkün kılmaktadır.

6-Yaşlılığa bağlı hafıza zayıflaması

Meditasyon sayesinde edinilen odaklanma kapasitesi ve net düşünebilme alışkanlığı uzun vadede zihinsel yeteneklerin ve hafızanın korunmasında fayda sağlamaktadır. Doktorlar ve bilim adamları yaptıkları çalışma ve gözlemler sonucunda, yaşlanmaya bağlı hafıza zayıflığı ve kaybını önlemede meditasyonun stresle başetmeyi kolaylaştırarak stresin beyne verdiği zararı azalttığını tespit etmişlerdir.

7-Şefkat ve nezaketi arttırmak

Kalp odaklı bazı meditasyon türlerinin pozitif duyguları arttırmak suretiyle kendimize ve çevremize karşı pozitif tavırlar geliştirmemizde katkısı olmaktadır. Düzenli meditasyon yaparak kendine karşı ılımlı ve yumuşak duygular geliştiren kişi zamanla aynı duyguları yakın ilişkileri içinde hissetmeye başlar. Zaman içinde karşılaştığı tüm insanlara aynı pozitif yaklaşımı sergileme alışkanlığını edinir.

Düzenli meditasyon yapıyor olmak uzun vadede, bize kötülük yapmış insanları affetmemize, böylelikle evliliğimizi, kardeş, arkadaş, akrabalarımızla olan ilişkilerimizi iyileştirmemize imkan vermektedir.

8-Bağımlılıklarla mücadele

Meditasyon yaparak elde edeceğiniz zihinsel disiplin, bağımlılıklarla baş etmede özfarkındalık ve özdisiplininizi arttırmaktadır. Meditasyon yapan kişiler duygu ve düşüncelerini yönetmekte çok daha başarılı oldukları için bağımlılıkları ile çok daha verimli şekilde baş etmektedirler. Bu olumlu etkiyi sadece bağımlılıklar üzerinde değil, sağlıklı yaşamın gereklilikleri arasında yer alan beden için uygun olan diyeti takip etmek ya da spor yapmak gibi alışkanlıkları sürdürmede de kullanmak faydalı olacaktır.

9-Uyku problemlerine karşı

Çağımızda modern yaşamın bir sonucu olarak uykusuzluk, pek çok kişinin kabusu haline gelmiş durumdadır. Değişik gruplar üzerinde yapılan incelemede meditasyonun uykuya dalma süresini kısaltıp uyku süresini sağlıklı seviyelere getirdiği ve kalitesini arttırdığı belirlenmiştir. Meditasyonun vücudu rahatlatıyor olmasının uykuya dalmayı kolaylaştırdığı gözlemlenmiştir.

10-Ağrı kontrolünü mümkün kılar

Zihnin stres içinde olmasının hissedilen ağrı miktarını arttırdığı yapılan araştırmalarla tespit edilmiştir. Bir araştırmada bedensel ağrı çeken hastaların beyin aktiviteleri MRI cihazlarıyla tespit edilmiştir. Hastaların ağrı yaratan şikayetleri devam ederken 4 günlük bir meditasyon programına dahil edildikten sonra beyin dalgaları tekrar görüntülenmiş ve beyinlerindeki ağrı kontrolü ile ilgili merkezin hareketlendiği görülmüştür. Bu da hissedilen ağrının hafiflemesi şeklinde bir sonuca sebep olmuştur. Düzenli meditasyon, ağrı kontrolünün yanısıra, kan basıncının düşmesi, kan dolaşımının iyileşmesi gibi bedensel faydalar da yaratmaktadır.

Tüm bu faydalarını göz önünde bulundurduğumuzda, günlük on dakika ayırarak meditasyon yapmanın beden-ruh sağlığımız, buna bağlı olarak da tüm yaşam kalitemiz üzerinde yaratacağı olumlu etki azımsanmayacak seviyededir. Çok çeşitli yöntemler arasında birini seçerek günlük rutinimizin bir parçası haline getirmek için içinde bulunduğumuz günlerden daha uygun bir zaman olabilir mi sizce?